Veritabanı Ayarları ve phpMyAdmin Kullanımı
Bu makalede, panel üzerinden veritabanı oluşturma, veritabanı kullanıcısı ekleme, kullanıcı izinlerini yönetme, bağlantı bilgilerini görüntüleme, düzenleme, silme ve phpMyAdmin erişimi detaylı olarak anlatılmaktadır.
1. Veritabanı Ayarları Sayfası
İlgili alan adına ait Veritabanı Ayarları sayfası; veritabanlarını, kullanıcıları, bağlantı detaylarını ve phpMyAdmin erişimini tek merkezden yönetmek için kullanılır.
Sayfanın üst bölümünde aktif domain, toplam veritabanı sayısı, kullanıcı sayısı ve kullanılan veritabanı motoru görüntülenir. Varsayılan motor genellikle MySQL / MariaDB olarak çalışır.
2. Veritabanları ve Kullanıcı Yönetimi Sekmeleri
Sayfa üzerinde iki temel bölüm bulunur:
- Databases: Veritabanlarını oluşturma, görüntüleme ve yönetme alanıdır.
- User Management: Veritabanı kullanıcılarını oluşturma, düzenleme ve yetkilendirme alanıdır.
3. Yeni Veritabanı Oluşturma
Yeni bir veritabanı oluşturmak için Create Database butonuna tıklayın. Açılan panel üzerinden veritabanı adı, sunucu bilgisi ve ilişkili site bilgisi girilir.
- Database name: Oluşturulacak veritabanı adıdır.
- Database server: Varsayılan olarak localhost:3306 kullanılır.
- Related site: Veritabanının bağlı olduğu alan adını gösterir.
Veritabanı oluşturulurken isteğe bağlı olarak aynı anda varsayılan bir kullanıcı da oluşturulabilir.
4. Veritabanı ile Birlikte Kullanıcı Oluşturma
Veritabanı oluşturma ekranındaki Default User alanı aktif edilirse, veritabanı ile birlikte yeni bir kullanıcı oluşturulur.
- Database user name: Veritabanına bağlanacak kullanıcı adıdır.
- Password: Kullanıcı parolasıdır.
- Parola oluşturma butonu: Güçlü parola üretmek için kullanılabilir.
- Göster/Gizle: Girilen parolayı kontrol etmek için kullanılabilir.
Güvenlik nedeniyle kullanıcı parolaları daha sonra açık şekilde görüntülenmeyebilir. Bu nedenle oluşturma aşamasında bağlantı bilgilerini güvenli bir yerde saklamanız önerilir.
5. Erişim Kontrolü
Erişim kontrolü bölümü, veritabanına nereden bağlantı yapılabileceğini belirler. Bu ayarlar güvenlik açısından önemlidir.
- Allow local connections only: Yalnızca aynı sunucu üzerinden bağlantıya izin verir.
- Allow remote connections from any host: Dış bağlantılara genel izin verir.
- Allow remote connections from specific hosts/IPs: Sadece belirlenen IP adreslerine izin verir.
Uzak bağlantı kullanımı için sunucu güvenlik duvarı ve MySQL/MariaDB bind-address ayarları da uygun olmalıdır. Bu ayarlar hosting sağlayıcınıza veya sunucu yapılandırmanıza bağlı olarak değişebilir.
6. Kullanıcıya Tüm Veritabanları İçin Yetki Verme
Grant this user access to all databases under this domain seçeneği aktif edilirse, oluşturulan kullanıcıya ilgili domain altındaki tüm veritabanlarına erişim izni verilebilir.
Bu seçenek özellikle tek kullanıcı ile birden fazla veritabanını yönetmek isteyen kullanıcılar için uygundur. Ancak güvenlik açısından her kullanıcıya yalnızca ihtiyaç duyduğu veritabanı erişimi verilmesi önerilir.
7. Ayrı Veritabanı Kullanıcısı Oluşturma
User Management sekmesinden bağımsız bir veritabanı kullanıcısı oluşturabilirsiniz. Bunun için Create User butonuna tıklayın.
- Database user name: Yeni kullanıcı adıdır.
- Password: Kullanıcının veritabanı bağlantı parolasıdır.
Kullanıcı oluşturulduktan sonra hangi veritabanlarına erişebileceği ve hangi izinlere sahip olacağı düzenleme ekranından belirlenebilir.
8. Kullanıcı İzinleri
Kullanıcı izinleri, veritabanı erişim güvenliği için en önemli bölümlerden biridir. Bir kullanıcıya yalnızca gerekli yetkiler verilmelidir.
Yönetilebilecek temel izinler şunlardır:
- Okuma izni: Veritabanındaki kayıtları görüntüleme izni verir.
- Yazma izni: Yeni kayıt ekleme veya mevcut kayıtları güncelleme izni verir.
- Silme izni: Kayıt veya tablo silme işlemlerine izin verir.
- Düzenleme izni: Tablo yapısı veya veri üzerinde değişiklik yapmaya izin verir.
- Tüm yetkiler: Kullanıcıya veritabanı üzerinde tam yönetim izni verir.
Canlı projelerde mümkünse tüm yetkiler yerine ihtiyaca uygun sınırlı izinler verilmelidir.
9. Veritabanı Bilgilerini Görüntüleme
Oluşturulan veritabanları listede görüntülenir. Bir veritabanı satırı açıldığında bağlantı bilgileri, ilişkili kullanıcılar ve yönetim işlemleri görüntülenebilir.
Uygulama kurulumlarında genellikle aşağıdaki bilgiler kullanılır:
- Host: localhost
- Port: 3306
- Database name: Oluşturulan veritabanı adı
- Username: Veritabanı kullanıcı adı
- Password: Kullanıcı parolası
DB_HOST=localhost
DB_PORT=3306
DB_DATABASE=example_db
DB_USERNAME=example_user
DB_PASSWORD=your_password
10. phpMyAdmin Erişimi
phpMyAdmin üzerinden veritabanlarınızı görsel arayüz ile yönetebilirsiniz. Veritabanı satırından veya bağlantı alanlarından phpMyAdmin erişimi sağlanabilir.
phpMyAdmin ile tablo görüntüleme, SQL sorgusu çalıştırma, içe aktarma, dışa aktarma, yedek alma ve veri düzenleme işlemleri yapılabilir.
11. Veritabanı veya Kullanıcı Düzenleme
Mevcut veritabanı veya kullanıcı bilgilerini güncellemek için ilgili kaydı seçip Düzenle butonunu kullanabilirsiniz.
Düzenleme ekranında bağlantı ayarları, kullanıcı parolası, erişim kapsamı ve veritabanı izinleri güncellenebilir.
12. Veritabanı veya Kullanıcı Silme
Artık kullanılmayan veritabanları veya kullanıcılar listeden seçilerek silinebilir. Silme işlemi dikkatli yapılmalıdır.
- Veritabanı silindiğinde içindeki tablolar ve veriler kaldırılır.
- Kullanıcı silindiğinde o kullanıcı ile yapılan bağlantılar çalışmaz.
- Silme işleminden önce mutlaka yedek alınması önerilir.
13. Önemli Güvenlik Notları
- Güçlü ve tahmin edilmesi zor parolalar kullanın.
- Uzak bağlantıyı yalnızca gerçekten gerekiyorsa aktif edin.
- Belirli IP ile erişim, genel uzak erişime göre daha güvenlidir.
- Her kullanıcıya sadece ihtiyaç duyduğu veritabanı izinlerini verin.
- Canlı projelerde veritabanı silme ve tam yetki verme işlemlerini dikkatli kullanın.
14. Kullanım Videosu
Veritabanı oluşturma, kullanıcı yönetimi ve phpMyAdmin kullanımını aşağıdaki videodan izleyebilirsiniz: